Om een horoscoop te kunnen berekenen dient men te beschikken over de juiste coördinaten van de geboorteplaats. Door astrologen in Nederland wordt daarvoor vaak het Astrologisch Plaatsnamenboek van Jack F. Chandu gebruikt, een publicatie uit de jaren zestig. Ook is het Astrologisch Plaatsnamenboek voor Nederland in gebruik, samengesteld door drs. Roland Hepp en Albert Vermist. De laatste druk van dit boek verscheen in 1996. Zowel in het boek van Chandu als van Hepp en Vermist staat een behoorlijk aantal plaatsnamen in Nederland vermeld, respectievelijk rond de 2000 en de 2600, samen met hun noorderbreedte en oosterlengte.
In de uitgave van Hepp en Vermist is achter de plaatsnamen ook de naam van de gemeente vermeld waartoe die plaats bestuurlijk behoort. Inmiddels zijn er vele gemeentelijke herindelingen geweest, zodat de aanduiding van de naam van de gemeente achter een bepaalde plaats vaak niet meer correct is. Een juiste opgave is van belang om de adressen van het gemeentehuis te kunnen achterhalen, waar inlichtingen gevraagd kunnen worden over het verkrijgen van een afschrift van een geboorte-akte. In deze geboorte-aktes staat immers het geboorte-uur vermeld, iets wat in ons land al sedert 1811 wettelijk verplicht is. Kopieën van een geboorte-akte zijn overigens wel gemakkelijk voor direct belanghebbenden verkrijgbaar, maar moeilijk voor derden. Dit heeft te maken
met de sinds enkele jaren bestaande strenge privacy-wetgeving in Nederland.
ARIES Astro-Services heeft gemeend dat aan een verbeterd en uitgebreid Plaatsnamenboek voor Astrologen behoefte is, maar dan in digitale vorm. Bij het raadplegen van dit bestand, dat 7162 plaatsnamen bevat, is het volgende van belang:
Achtereenvolgens worden vermeld: plaatsnaam, provincienaam,
gemeentenaam en coördinaten. Bij het sorteren van de plaatsnamen spelen spaties,
apostrofs en verbindingsstreepjes mee. Dat betekent dat De Hoek vóór
Den Helder komt, en Hijken vóór Hillegom. Dit geldt ook voor
voorvoegsels: namen als 's-Gravenhage en 't Harde staan vanwege de apostrof
bovenaan de lijst en niet onder de G en de H. De letter ij wordt beschouwd
als 'i', gevolgd door een 'j'.
Tussengevoegd zijn de namen van gemeenten die niet als plaatsnaam
voorkomen, met vermelding in welke plaats in die gemeente het gemeentehuis
(secretarie) staat. Dat geldt ook voor plaatsnamen die wel als gemeentenaam
voorkomen, maar waar het raadhuis in een plaats elders in die gemeente staat.
Adres en telefoonnummer zijn dan gemakkelijk te achterhalen via de telefoongids.
De gebruikte afkortingen voor de provincienamen zijn: FR
Friesland, GR Groningen, DR Drenthe, OV Overijssel, FL Flevoland, NH Noord-Holland,
ZH Zuid-Holland, UT Utrecht, GE Gelderland, ZE Zeeland, NB Noord-Brabant,
LI Limburg.
Bij de spelling van plaatsnamen en gemeentenamen is VUGA's
Alfabetische Plaatsnamengids van Nederland (uitg. 1998) als uitgangspunt
aangehouden.
Bij de drie grote steden Amsterdam, Rotterdam en Den Haag
zijn als subgroep ook van een aantal stadsdelen de coördinaten vermeld. Vaak
betreft het hier voorheen zelfstandige dorpjes, die bij stadsuitbreiding deel
van de betreffende gemeente gingen uitmaken. Het kan echter ook gaan om een
meer recent tot stand gekomen nieuwbouwwijk.
Ook elders - maar dan opgenomen in de gebruikelijke alfabetische
volgorde - zijn soms de coördinaten van een stadsdeel of woonwijk vermeld.
In al deze gevallen is een * achter de naam van de niet (meer) zelfstandige
dorpjes of buurtschappen opgenomen.
De naamgeving van woonplaatsen in Friesland is nogal complex.
In deze provincie bestaat een bijzondere situatie, omdat het Fries (sinds
1956) officieel als tweede rijkstaal erkend is. Bijna alle gemeenten in Friesland
vermelden met name op de plaatsnaamborden zowel de Nederlandse als de Friese
vorm van de woonplaats. Van die gemeenten zijn er sommige, die officieel alleen
een Friestalige naam hebben: Gaasterlân-Sleat, Littenseradiel, Nijefurd, Skarsterlân,
Wûnseradiel en Wymbritseradiel. Hierbij horen ook de gemeenten Boarnsterhim,
Ferwerderadiel en Tytsjerksteradiel, die bovendien alleen nog maar Friestalige
plaatsnamen kennen: de Nederlandse vorm wordt daar in het officiële verkeer
niet meer gebruikt.
In het ARIES-bestand is echter de vanouds gebruikelijke Nederlandse vorm aangehouden,
omdat aangenomen is dat die bij de gebruikers van dit boek het beste bekend
is. Wel is steeds tussen haakjes achter alle plaatsnamen de Friese vorm opgenomen.
Soms valt de Nederlandse vorm samen met de Friese vorm, soms is vanoudsher
de Friese vorm ook in het Nederlands gangbaar geworden. Voor de spelling van
de Friese namen is onder meer gebruik gemaakt van de bovenvermelde VUGA gids
1998 en van de Standertlist, een uitgave van de Ried fan de Fryske
Beweging (Leeuwarden/Ljouwert 1997). In deze lijst is de officiële spelling
opgenomen van alle plaatsen in Friesland die dorps- of stadsstatus bezitten.
Vanwege de sortering van plaatsnamen is bij enkele een diakritisch
teken vervallen. Plaatsen als Crèvecoeur, Höchte, Höfke en Höfte zijn
opgenomen als Crevecoeur, Hochte, Hofke en Hofte.
Voor noorderbreedte en oosterlengte zijn diverse boeken en
atlassen gebruikt. Deze coördinaten zijn via een omrekeningsformule gecheckt
aan de hand van het register van de Robas Atlas van Nederland (Robas
BV Weesp 1996) en het register van de Compact Provincie Atlas, een
uitgave in 11 delen van Atlasproducties (Wolters-Noordhoff, Groningen). Beide
registers werken met lijnen die afstanden in kilometers aangeven, een werkwijze
gebaseerd op het Systeem van de Rijksdriehoekmeting.
Vermelding van het aantal minuten tijdverschil dat de vermelde
lengtegraad oplevert in vergelijking met de 0-meridiaan van Greenwich is weggelaten.
Nu bijna ieder astroloog een computer gebruikt voor horoscoopberekening lijkt
een dergelijke vermelding van de werkelijke plaatselijke tijd (WPT) niet meer
nodig.
Aan de samenstelling van dit bestand is de grootst mogelijke
zorg besteed. Mocht de lezer hier en daar toch nog een onnauwkeurigheid tegenkomen,
dan zien we zijn opmerkingen hierover graag tegemoet!
